| ប្រទេសកម្ពុជានិងថៃ អះអាងសាជាថ្មីអំពីឆន្ទៈ ដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្តិវិធី |
| ដោយ រស់ ឌីណា និង ដូង សុខា | |
| ២៤-១០-២០០៨ |
រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសនិងមេដឹកនាំអាស៊ី អាគ្នេយ៍ បានជួបប្រជុំគ្នា នៅថ្ងៃសុក្រទី២៤ តុលា នៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ី-អឺរុប ដែលរៀបចំធ្វើឡើងនៅ ប្រទេសចិន ពាក់ព័ន្ធនឹងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក។ នេះគឺជាឱកាសមួយសម្រាប់នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជានិងនាយករដ្ឋ មន្រ្តីថៃ ក្នុងការជួបពិភាក្សាគ្នា និងប្រកាសនូវឆន្ទះរបស់ខ្លួនរួមគ្នា ដើម្បីចរចាដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ ដោយសន្តិវិធី។ បន្ទាប់ពីកើតមានការប៉ះទង្គិចដោយអាវុធ កាលពីថ្ងៃពុធ ទី១៥ តុលា កន្លងមក ដែលបានបង្កអោយមានចំនួនមនុស្សស្លាប់ ភាគីទាំងពីរបានអំពាវនាវជាច្រើនលើកច្រើនសា អោយរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងធានាថាឧប្បត្តិហេតុបែបនេះមិនត្រូវកើតឡើងម្តងទៀតនោះទេ។ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការពិភាក្សារយៈពេល២ម៉ោងរួចមក នៅក្នុងសន្និសីទកាសែតរួមមួយ នៅថ្ងៃសុក្រ ទី២៤ តុលា នៅក្នុងសណ្ឋាគារ អង្គរ សិនជូរី នៃក្រុងសៀមរាប លោកឧត្តមសេនីយ៍ ជា ម៉ន ទទួលបន្ទុកយោធភូមិភាគទី៤នៃប្រទេសកម្ពុជា និងលោកឧត្តមសេនីយ៍នៃយោធភូមិភាគទី២ នៃប្រទេសថៃ បានអះអាងអំពីគោលជំហរតែមួយ។
កិច្ចប្រជុំនេះ គឺជាជំនួបលើកទី១១ រវាងមេបញ្ជាការកងទ័ពទាំងនេះ ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី១៥ កក្កដាមក។ យោងតាមសំដីរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំជាន់ខ្ពស់ទាំងពីរ កិច្ចប្រជុំនេះបានទទួលផ្លែផ្កាជាទីគាប់ចិត្ត។
លោកឧត្តម សេនីយ៍ ជា ម៉ន បានពន្យល់ថា «ភាគីទាំងសងខាងយល់ព្រមឯកភាពគ្នា លើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការប្រកបដោយសមធម៌មួយ គោរពអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីនៃប្រទេសនីមួយៗ បង្កើនការទំនាក់ទំនងអោយកាន់តែល្អប្រសើររវាងប្រទេសទាំងពីរ ការពារបរិស្ថានតំបន់ព្រំដែន (តំបន់ជម្លោះ) ចាត់វិធានការបង្ការរាល់បទឧក្រិដ្ឋផ្សេងៗនៅតាមព្រំដែន ដើម្បីកុំធ្វើអោយប៉ះពាល់ដល់កិច្ចអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចក្នុង តំបន់ និងធានាអោយបាននូវជីវភាពរស់នៅដោយស្ងប់សុខរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ដែលរស់នៅក្បែរព្រំដែននៃប្រទេសទាំងពីរ»។ លោកបានបន្ថែមទៀតថា លោកនិងឧត្តមសេនីយថៃយល់ព្រមដោះស្រាយបញ្ហាប្រាសាទតាមាន់ និងតាក្របី ដោយសន្តិវិធី និងសន្យាថាធ្វើអោយស្ថានភាពតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារ វិលត្រឡប់មកធម្មតាស្ថានភាពដើមវិញ។
ភាគីទាំងពីរក៏បាន បេ្តជ្ញាថានឹងកាត់បន្ថយចំណុចជម្លោះទាំងអស់ នៅតាមខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែន ដែលគ្រប់គ្រងដោយកងទ័ពទាំងពីរ។ ចំណែករឿងប្រាសាទព្រះវិហារវិញ ដែលជាបញ្ហាដើមនៃជម្លោះព្រំដែន បន្ទាប់ពីប្រាសាទដែលមានវ័យចំណាស់ តាំងពីសតវត្សទី១១នេះ ត្រូវបានចុះនៅក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោកតាមរយៈអង្គការយូណេស្កូ កាលពីដើមខែកក្កដាកន្លងមកនេះ លោកឧត្តមសេនីយជា ម៉ន មានប្រសាសន៍ដោយឥតលាក់លៀមថា ភាគីនីមួយៗ ត្រូវមានចិត្តអត់ធ្មត់ និងបង្ការរាល់ការប្រឈមមុខដាក់គ្នាដោយអាវុធ។
យោងតាម អ្នកនាំពាក្យទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា ទទួលបន្ទុកសំណុំរឿងព្រះវិហារ ដែលត្រូវបានទាក់ទងសួរព័ត៌មាន នៅថ្ងៃសុក្រ ទី២៤ តុលានេះ កាលពី២សប្តាហ៍មុន ប្រទេសកម្ពុជាបានដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅកាន់អង្គការយូណេស្កូ ចំពោះការធ្វើអោយខូចខាតដល់ប្រាសាទព្រះវិហារ ពីសំណាក់ទាហានថៃ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា អង្គការយូណេស្កូប្រកាសថានឹងដោតទង់ តំណាងបេតិកភណ្ឌពិភពលោក នៅលើប្រាសាទ ដើម្បីការពារបេតិកភណ្ឌពិភពលោកមួយនេះ។
|
របបខ្មែរក្រហមនៅកម្ពុជាៈ យុវជនខ្មែរជឿត្រឹមតែ៥០%រឺ? (1)
