|
អធិប្បាយចុងក្រោយ
|
| របបខ្មែរក្រហមនៅកម្ពុជាៈ យុវជនខ្មែរជឿត្រឹមតែ៥០%រឺ? |
| ដោយ ស្ទេហ្វានី ហ្សេ ជាមួយ អឹម លឹម | | | ០៤-១១-២០០៨ | អន្លុងវែង (ខេត្តឧត្តរមានជ័យ កម្ពុជា) ថ្ងៃទី១៩ ឧសភា ឆ្នាំ២០០៧៖ ការបណ្តុះបណ្តាលនិស្សិតក្មេងៗ ដែលរៀបចំធ្វើឡើងនៅផ្ទះរបស់តាម៉ុក © ចន វីង / Magnum ភាព យន្តឯកសារ «មន្ទីរស២១ : ម៉ាស៊ីនពិឃាដរបស់ខ្មែរក្រហម» របស់ផលិតករប៉ាន់ រិទ្ធី បានបញ្ចប់ទៅ ជាមួយនឹងសភាពស្ងប់ស្ងាត់ ក្រោមក្រសែភ្នែករបស់មហាជន ដែលសុទ្ធសឹងតែជាសិស្សនិស្សិត ដែលមកជួបជុំគ្នា នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី២៦ តុលា នាទីក្រុងភ្នំពេញ នៅក្នុងកម្មវិធីមួយ រៀបចំឡើងដោយអង្គការកម្ពុជាមួយឈ្មោះថា កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍ធនធានយុវជន(ក.អ.ធ.យ)។ ទីកន្លែងមានលក្ខណៈសមរម្យ គឺនៅក្នុងសាលដាក់តាំងរូបគំនូរ ក្នុងគេហដ្ឋានរបស់លោក វ៉ាន់ ណាត ដែលជាអ្នកនៅរស់រានមានជីវិតមួយរូបពីមន្ទីរស-២១។ លោកជាអ្នកគូររូបទិដ្ឋភាពដ៏សាហាវឃោរឃៅនៃអតីតមន្ទីរឃុំឃាំង និងធ្វើទារុណកម្ម ទួលស្លែង ដែលបច្ចុប្បន្ននេះ បានប្រែក្លាយទៅជាសារមន្ទីរប្រល័យពូជសាសន៍។ នៅពេលអំពូលភ្លើងបើកឡើងវិញ យុវនារីម្នាក់បានអះអាងទាំងអារម្មណ៍ភ័យតក់ស្លុតថា «កាលពីមុននេះ ខ្ញុំមិនជឿលើរឿងខ្មែរក្រហមនេះនោះទេ ប៉ុន្តែ នៅពេលខ្ញុំបានមើលខ្សែភាពយន្តនេះ ខ្ញុំចាប់ផ្តើមជឿជាក់តិចៗហើយ...»។ ខណៈពេលសវនាការរបស់ឌុច អតីតប្រធានមន្ទីរឃុំឃាំងស-២១ នឹងបើកការជំនុំជម្រះនៅប៉ុន្មានខែខាងមុខទៀតនេះ យុវជននៅកម្ពុជាខ្លះនៅមិនទាន់ជឿលើរឿងសោកនាដកម្ម ដែលបានប្រព្រឹត្តនៅសម័យគ្រប់គ្រងរបស់ប៉ុល ពត និងបក្សពួករបស់គេ នៅឡើយនោះទេ។ ដើម្បីជឿជាក់ ត្រូវមើល...
កញ្ញាដ៏ស្រស់ប្រិមប្រិយ ម្នាក់ឈ្មោះ ម៉ារីណា ជានិស្សិតផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម រៀននៅសាលាឯកជនមួយ នាទីក្រុងភ្នំពេញ ធ្លាប់ «លឺគេនិយាយអំពីរឿងនេះ (របបខ្មែរក្រហម)»។ «ឪពុកម្តាយរបស់ខ្ញុំធ្លាប់រៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំខ្លះដែរ ប៉ុន្តែ ជានិច្ចកាល គឺនៅពេលដែលពួកគាត់ស្តីបន្ទោសចំពោះភាពខ្ជិលច្រអូសរបស់ខ្ញុំ។ ពួកគាត់បន្ទោសខ្ញុំថា “បើកូនធ្វើឫកពារបែបនេះ នៅសម័យខ្មែរក្រហម កូននឹងស្លាប់មិនខាន!”»។ នាងចាត់ទុករឿងនិទានរបស់ឪពុកម្តាយខ្លួន ថាជារឿងបំភ្លើស ដោយសារពួកគាត់ខឹង ហើយនាងប្រកាសថានាងជឿរឿងនេះ «ត្រឹមតែពាក់កណ្តាលប៉ុណ្ណោះ»។
បន្ទាប់ពីការបញ្ចាំងភាព យន្តឯកសារស្តីពីមន្ទីរស-២១ និងជំនួបជាមួយលោកវ៉ាន់ ណាត កញ្ញា ម៉ារីណា បាននិយាយថា ពេលនេះ នាងជឿ «៨០%» ហើយ។ តើហេតុអ្វី នាងមិនជឿ១០០%? ស្ថិតក្នុងសំលៀកបំពាក់អាវផ្កា សក់ចង កញ្ញាឆ្លើយតបវិញថា «ព្រោះខ្ញុំមិនធ្លាប់បានឃើញព្រឹត្តិការណ៍បែបនេះផ្ទាល់ភ្នែក របស់ខ្ញុំ!»។ ម្យ៉ាងវិញទៀត មិនធ្លាប់មាននរណានិយាយរឿងនេះប្រាប់នាង នៅក្នុងថ្នាក់រៀន ក៏ដូចជានៅតាមទូរទស្សន៍នោះទេ។ កញ្ញាម៉ារីណា បានពន្យល់ថា ប្រសិនជាកញ្ញាចុះឈ្មោះចូលរួមនៅក្នុងកម្មវិធីរបស់ ក.អ.ធ.យ នេះ ក៏ព្រោះចង់ស្វែងយល់ពីការពិតនៃប្រវត្តិសាស្រ្តមួយនេះ។ កញ្ញាសំណូមពរថា «ឪពុកម្តាយទាំងអស់គួរតែចំណាយពេលវេលាខ្លះ ដើម្បីរៀបរាប់ប្រាប់យើង នូវអ្វីដែលពួកគាត់ធ្លាប់បានឆ្លងកាត់»។
ពីរឿងព្រេងនិទាន មកជាប្រវត្តិសាស្រ្តពិត
នៅពេល ចាប់ផ្តើមបើកអង្គសិក្ខាសាលា លោកជាង សុខា នាយក ក.អ.ធ.យ បានទទួលស្គាល់ថា «មនុស្សយើងធ្លាប់ត្រូវបានគេយកទៅសម្លាប់ ពីបទចាប់ក្តាមតូចៗ នៅតាមវាលស្រែ។ គ្រប់បទល្មើសទាំងអស់សុទ្ធតែមិនគួរអោយជឿ»។ បន្ទាប់មក លោកបានពន្យល់ថាវេទិកាប្រភេទនេះ ត្រូវបានរៀបចំឡើង ក្នុងគោលបំណងបង្ហាញនូវផលប៉ះពាល់ផ្សេងៗនៃរបបខ្មែរក្រហមមកលើ សង្គមកម្ពុជា និងបើកភ្នែក ពិនិត្យពិច័យអនាគតមេដឹកនាំកម្ពុជា ដើម្បីជៀសវាងប្រវត្តិសាស្រ្តច្រំដែរ។
ទស្សនកិច្ច សារមន្ទីរប្រល័យពូជសាសន៍ទួលស្លែង (អតីតមន្ទីរ ស-២១) គំនរឆ្អឹងខ្មោចនៅជើងឯក សាលាក្តីខ្មែរក្រហមនៅជាយរាជធានី ជំនួបជាមួយអ្នកនៅរស់រានមានជីវិត… កញ្ញា សុវត្ថា យុវនារីស្ម័គ្រចិត្តរបស់ ក.អ.ធ.យ បានអះអាងថា តាមរយៈគំនិតផ្តួចផ្តើមជាច្រើននេះ ក្រសែភ្នែករបស់យុវជនមកលើរបបខ្មែរក្រហមបានផ្លាស់ប្តូរ។ «ការពិភាក្សានិងការមើលឃើញទាំងនេះ ជម្រុញអោយពួកគេចាប់ផ្តើមមានគំនិតចង់ស្វែងសិក្សាអំពីប្រធានបទនេះ ។ នៅពេលសិស្សនិស្សិតបង្ហាញប្រាប់យើង ពូកគេនិយាយថានេះគឺជាប្រវត្តិសាស្រ្តកាលពីអតីតកាល រឺជារឿងព្រេងនិទាន។ បន្ទាប់ពីបានតាមដានកម្មវិធីរបស់យើង ពួកគេយល់ឃើញថាវាជារឿងបច្ចុប្បន្ននៅឡើយ តែគ្មានការប្រឌិតណាមួយឡើយ»។
តើស្រមោលនៃរបបខ្មែរក្រហម អាចរលាយបាត់ពីការចងចាំរបស់ប្រជាជនទាំងមូលបានដូចម្តេច? សម្រាប់សុវត្ថា នេះគឺជាកំហុសរបស់សម័យកាលនៃសម្ភារៈនិយមមួយ ព្រោះមនុស្សយើងមិនគិតចង់សិក្សា មិនអានសៀវភៅ មិនព្រួយបារម្ភពីរឿងអតីតកាល។ ក្រៅពីនេះ សុវត្ថានិយាយបន្ថែមថាសៀវភៅដែលបោះពុម្ពផ្សាយ ស្តីពីខ្មែរក្រហម ត្រូវបានសរសេរជាភាសាបរទេស។
ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរចាប់ផ្តើមចាប់អារម្មណ៍លើរបបខ្មែរក្រហម
ជាមួយនឹង ភាពស្មោះត្រង់ និងចិត្តសប្បុរសធម៌ លោកវ៉ាន់ ណាត បានរៀបរាប់ប្រាប់ក្មេងៗស្រករក្រោយនូវដំណើរជីវិត និងស្នាមរបួសរបស់គាត់ ព្រមទាំងសេចក្តីស្លាប់ប្រចាំថ្ងៃ អំពើដ៏ឆ្កួតលីលានៃរបបខ្មៅងងឹតមួយ ការងារអមនុស្សធម៌…។ លោកមានប្រសាសន៍ថា «នេះគ្រាន់តែជាសាច់រឿងសង្ខេបខ្លីៗមួយប៉ុណ្ណោះ ដែលខ្ញុំបានបង្ហាញក្មួយៗ…។ ខ្ញុំនៅទីនេះជារៀងរាល់ថ្ងៃ នៅក្នុងបន្ទប់គំនូររបស់ខ្ញុំ។ ប្រសិនជាក្មួយចង់មកជួបនិយាយជាមួយខ្ញុំ ខ្ញុំសូមអោយក្មួយៗប្រាប់ខ្ញុំអោយបានដឹងជាមុនតាមទូរស័ព្ទ»។
អ្នក នៅរស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហមរូបនេះបានទទួលស្គាល់ថា យុវជននៅមានចម្ងល់ ទាក់ទិននឹងអត្ថិភាពរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យមួយនេះ ហើយអំពើដ៏សាហាវព្រៃផ្សៃនៃរបបគ្រប់គ្រងនេះបានបង្កើតជាការ ព្រួយបារម្ភ។ «ហេតុដូច្នេះហើយទើបបានជា យើងចាំបាច់ត្រូវតែពន្យល់ប្រាប់ដល់ក្មេងៗជំនាន់ក្រោយអោយបានដឹង។ ប៉ុន្តែ បញ្ហាផ្សេងៗអាចនឹងផ្លាស់ប្តូរ។ រហូតមកទល់ពេលនេះ មានតែជនបរទេសប៉ុណ្ណោះដែលមកជួបខ្ញុំ សួរសំណួរខ្ញុំ ទាក់ទងនឹងដំណើរជីវិតរបស់ខ្ញុំ។ ឥឡូវនេះ គឺជាលើកដំបូងហើយដែលជនរួមជាតិបានសួរសំណួរខ្ញុំ….»។
កុសល និស្សិតឆ្នាំទី២ ផ្នែកចិត្តវិទ្យា នៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ បានសំដែងការសោកស្តាយថាកម្មវិធីសិក្សានៅសាលាមិនផ្តោតការយកចិត្ត ទុកដាក់ទៅលើរបបខ្មែរក្រហមនោះទេ ទោះបីជាមានសាស្រ្តាចារ្យមួយចំនួនបាននិយាយសង្ខេបនូវប្រវត្តិ ខ្មែរក្រហមនៅក្នុងថ្នាក់រៀនក៏ដោយ។ កុសលសួរសំណួរយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ថា «វេទិកាទាំងនេះគឺជាយុទ្ធសាស្រ្តដ៏ល្អមួយ ប៉ុន្តែ គេមកស្តាប់ រួច គេនឹងភ្លេចអស់។ អ្នកមកចូលរួមទាំងនោះគ្រាន់តែជាមហាជនមួយក្តាប់តូចប៉ុណ្ណោះ។ បន្ទាប់ពីជំនួបនេះបានបញ្ចប់ តើអ្នកណាជាអ្នកផ្ទេរចំណេះដឹងទាំងនេះបន្តទៀត ហើយតើអ្នកណាដែលហ៊ានអះអាងថា ពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់ ចំណេះដឹងទាំងនេះនឹងមិនបាត់បង់ទៅវិញនោះ?»
ខ្មែរក្រហម នឹងដាក់បញ្ចូលនៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សា នាពេលខាងមុខនេះ
ទោះបីជា អនុស្សាវរីយ៍ដ៏ជូរចត់នៅតែដក់ជាប់នៅក្នុងក្រអៅបេះដូងនៃគ្រួសារមួយ ចំនួនក៏ដោយ ក៏គេមិនបានដាក់បញ្ជូលប្រវត្តិសាស្រ្តនៃរបបនេះ ទៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សារបស់សិស្សនោះទេនៅទសវត្សចុងក្រោយនេះ។ រដ្ឋាភិបាល សហការជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា អាចនឹងជួសជុល «ការបំភ្លេចនេះ» ឡើងវិញ ក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។ នៅខែធ្នូខាងមុខនេះ មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា នឹងប្រគល់សៀវភៅព័ត៌មានមួយក្បាល មាន៧៨ទំព័រ ស្តីពីរបបខ្មែរក្រហម ព្រមទាំងពិធីបូជាមនុស្សផ្សេងៗ នៅទ្វីបអឺរុប និងអាមេរិក ជូនរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ទុកសម្រាប់អោយគ្រូមធ្យមសិក្សា ប្រើប្រាស់ជាឯកសារ ដើម្បីស្វែងយល់រឿងសោកនាដកម្មនៅកម្ពុជា នៅក្នុងបរិបទមួយ កាន់តែទូលំទូលាយជាងមុន។ បន្ទាប់មក គឺទុកអោយរដ្ឋាភិបាលជាអ្នកបញ្ចប់ការចងក្រងសៀវភៅនេះ។
លោក ឆាំង យក់ មានប្រសាសន៍លំអិតថា នៅខែបន្ទាប់ គឺជាពេលវេលាបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្គោលថ្នាក់ជាតិ តាមរយៈសៀវភៅអប់រំនេះ រួចបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្គោលថ្នាក់ខេត្ត និងជាចុងក្រោយ សាស្រ្តាចារ្យចំនួន៣ ០០០នាក់ នៅអនុវិទ្យាល័យ និងវិទ្យាល័យ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ប្រសិនជាការងារនេះដំណើរការយ៉ាងរលូន ចាប់ពីពេលនេះ រហូតដល់ចុងឆ្នាំ២០០៩ ប្រវត្តិសាស្រ្តកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យនឹងត្រូវបង្រៀនជាផ្លូវការនៅតាម សាលារៀននីមួយៗ។
ប្រវត្តិសាស្រ្តសណ្តោងគ្រូបង្រៀន
អ្នកជំនាញ ការអន្តរជាតិផ្នែកពិធីបូជាមនុស្ស ចំនួន១៨នាក់ និងមន្រ្តីរដ្ឋាភិបាល២៤នាក់ កំពុងធ្វើការងារ ចងក្រងសៀវភៅនេះឡើង។ ពេលនេះ គេមិនទាន់សម្រេចថាតើការសិក្សាពីសម័យនេះនឹងត្រូវបែងចែកទៅតាម កំរិតសិក្សារបស់សិស្សយ៉ាងដូចម្តេចនោះទេ។ លោកនាយកមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានកត់សម្គាល់ថា អ្វីដែលជឿជាក់នោះ គឺវានៅមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់នៅឡើយទេ។ លោកបានលើកឡើងម្តងទៀតថាសិស្សកំរិតមធ្យមសិក្សាបានទទួលការបង្រៀន មុខវិជ្ជាប្រវត្តិវិទ្យា រយៈពេលត្រឹមតែ៤៥នាទីប៉ុណ្ណោះ ក្នុងមួយសប្តាហ៍។ «យើងចង់អោយគ្រូប្រវត្តិវិទ្យាចំណាយពេលវេលាខ្លះសម្រាប់សិស្ស។ ប្រជាជនកម្ពុជាអាចមានការវិនិច្ឆ័យខុស និងបង្កើតកំហុសឆ្គងនៃអតីតកាល ដោយសារមិនមានចំណេះដឹងផ្នែកប្រវត្តិសាស្រ្តនៃប្រទេស របស់ខ្លួនច្បាស់លាស់»។
លោកឆាំង យក់ បានវាយតម្លៃថា មានតែការសិក្សាពីរបបប៉ុល ពត នៅថ្នាក់រៀនប៉ុណ្ណោះ ដែលអាចលុបបំបាត់ភាពមិនអើពើ និងមិនជឿជាក់របស់យុវជនខ្មែរមួយចំនួនធំបាន។ «អ្វីដែលបានកើតឡើង វាពិបាកនឹងជឿ និងពន្យល់ណាស់។ ដូចនេះ ការបង្រៀនវិទ្យាសាស្រ្តពិតនេះមានសារៈប្រយោជន៍ ក្នុងការធ្វើអោយរឿងនិទាននេះប្រែក្លាយពីប្រវត្តិសាស្រ្តធម្មតា ទៅជាប្រវត្តិសាស្រ្តដ៏ពិតប្រាកដមួយ។ ហេតុដូចនេះ មនុស្សជំនាន់ក្រោយនឹងទទួលបានការអប់រំគ្រប់គ្រាន់ល្មម ដើម្បីផ្លាស់ប្តូរការយល់ឃើញរបស់ខ្លួន។ គេត្រូវជៀសចេញអោយផុតពីបញ្ហាផ្លូវចិត្តរបស់អ្នកដែលនៅរស់រាន មានជីវិត ដើម្បីចូលនៅក្នុងការអប់រំយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព ដោយគ្មានការលំបាកផ្សេងៗ។ ចាប់ពីពេលនេះតទៅ ប្រសិនបើជាមនុស្សមួយចំនួននៅតែប្រកែកមិនជឿ ក៏ដោយសារតែពួកគេមានការអាម៉ាស់ ចំពោះព្រឹត្តិការណ៍ដែលបានកើតមានឡើងនៅក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួន។
នេះប្រហែល គឺជាកេរមរតកដ៏ធ្ងន់មួយដែលត្រូវទូលរ៉ែក។ ប៉ុន្តែ ការមិនដឹងលឺអ្វីសោះ អាចបង្កជាគំនិតគ្រោះថ្នាក់។ យុវវ័យ ដែលកើតក្រោយឆ្នាំ១៩៧៩នេះ ត្រូវតែផ្តាច់ខ្លួនចេញពីគំនិតទាំងនេះ។ បច្ចុប្បន្ននេះយុវជនទាំងនោះមានចំនួនច្រើនជាងពាក់កណ្តាលនៃចំនួន ប្រជាជនកម្ពុជា។
|
|
|
របបខ្មែរក្រហមនៅកម្ពុជាៈ យុវជនខ្មែរជឿត្រឹមតែ៥០%រឺ? (1)
