|
អធិប្បាយចុងក្រោយ
|
| ប៊ន សំណាងនិងសុខ សំអឿនត្រូវបានដោះលែងបណ្តោះអាសន្នៈ ជោគជ័យនៃប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌នៅកម្ពុជា |
| ដោយ ដួង សុខា | | | ៣១-១២-២០០៨ | 
ភ្នំពេញ (កម្ពុជា) ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០០៨៖ លោកប៊ន សំណាង និងលោកសុខ សំអឿន នៅក្នុងរថយន្តដឹកអ្នកទោស បន្ទាប់ពីសេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការកំពូល
© ចន វីង / Magnum តុលាការ កំពូលនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាបានបង្កើតនូវភាពភ្ញាក់ផ្អើលមួយ នៅថ្ងៃពុធ ទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០០៨ តាមរយៈការដោះលែងលោកសុខ សំអឿន និងលោកប៊ន សំណាង អោយនៅក្រៅឃុំបណ្តោះអាសន្ន។ បុរសទាំងពីររូបនេះត្រូវបានកាត់ទោសអោយជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេល២០ ឆ្នាំ ពីបទឃាតកម្មលើរូបលោកជា វិជ្ជា មេដឹកនាំសហជីពដ៏មានប្រជាប្រិយភាព។ តុលាការកំពូលក៏បានសម្រេចបង្វិលសំណុំរឿងក្តីនេះ អោយទៅសាលាឧទ្ធរណ៍ ដើម្បីបើកការស៊ើបអង្កេតជាថ្មី។ សេចក្តីសម្រេចនេះបានទទួលនូវការស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅពីសំណាក់ សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្ស អ្នកសហជីពនិយម ឪពុកម្តាយជនជាប់ចោទ តំណាងអង្គទូត និងស្ថាប័នសហប្រជាជាតិ តាមរយៈស្នូរទះដៃនៅក្នុងបន្ទប់សវនាការ។ សេចក្តីវិនិច្ឆ័យដ៏ត្រឹមត្រូវ
អង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្ស និងសហជីពកម្ពុជា ក៏ដូចជាសហជីពអន្តរជាតិ បានធ្វើការអំពាវនាវអោយដោះលែងបុរសទាំងពីរនេះ រហូតដល់វិនាទីចុងក្រោយ។ នៅក្នុងសវនាការជំនុំជម្រះ លោកប៊ន សំណាង អាយុ២៨ឆ្នាំ និងលោកសុខ សំអឿន អាយុ៤០ឆ្នាំ បានប្រកាសអំពីភាពគ្មានទោសរបស់ខ្លួនសាជាថ្មី នៅចំពោះមុខប្រធានតុលាការកំពូល គឺលោកឌិត មន្ទីរ ដែលមានឫកពារសុភាព និងបង្ហាញការគោរពចំពោះអ្នកទាំងពីរ។ នេះជាអាកប្បកិរិយាមួយ ដែលបុរសទាំងពីរមិនធ្លាប់បានជួប នៅចំពោះមុខតុលាការផ្សេងទៀត។
ប៉ុន្តែ នៅអំឡុងសវនាការរយៈពេលបួនម៉ោង មិនមានអ្វីដែលធ្វើអោយគេរំពឹងថាការជំនុំជម្រះនេះនឹង បញ្ចប់ទៅដោយបរិយាកាសរីករាយឡើយ។ តំណាងមហាអយ្យការតុលាការកំពូលបានទាមទារអោយរក្សាសេចក្តីសម្រេចនៅ ដដែល ដោយវិនិច្ឆ័យថាមានភស្តុតាងដាក់បន្ទុកគ្រប់គ្រាន់។ លោកឌិត មន្ទីរ ចៅក្រមដ៏មានឥទ្ធិពល មិនបានឯកភាពលើការទាមទារនេះនោះទេ។ លោកបានគូសបញ្ជាក់ថា លោកយល់ស្របតាមគំនិតរបស់អគ្គព្រះរាជអាជ្ញានៃសាលាឧទ្ធរណ៍ ដែលបានវាយតម្លៃថាសំណុំរឿងនេះមិនពេញលក្ខណៈ និងបានស្នើសុំអោយបើកការស៊ើបអង្កេតជាថ្មី ដើម្បីរកភស្តុតាងបន្ថែម។ គួរបញ្ជាក់ថាសាលាឧទ្ធរណ៍មិនបានយល់ស្របតាមជំហរនេះឡើយ ដោយសម្រេចតម្កល់សាលក្រមរបស់តុលាការក្រុងភ្នំពេញ ដែលបានកាត់ទោសបុរសទាំងពីរអោយជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេល២០ឆ្នាំ។ លោកឌិត មន្ទីរ បានចាត់ទុកជាមោឃៈនូវសាលដីការបស់សាលាឧទ្ធរណ៍ ដែលសម្រេចកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែមេសា ឆ្នាំ២០០៧។ ចៅក្រមរូបនេះបានពន្យល់ថាលោកសម្រេចដូច្នេះ ដោយគោរពទៅតាមនីតិវិធីព្រហ្មទណ្ឌនិងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។ ក្នុងរយៈពេលរង់ចាំ ប៊ន សំណាង និងសុខ សំអឿន នឹងត្រូវស្ថិតនៅក្រោមនីតិវិធីតុលាការ។
អស់រយៈពេល ជិត៥ឆ្នាំ បុរសទាំងពីរនេះស្ថិតនៅក្នុងពន្ធនាគារ ពីបទឧក្រិដ្ឋមួយ ដែលពួកគេនិយាយថាមិនបានប្រព្រឹត្តនោះទេ។ អ្នកទាំងពីរត្រូវឃុំខ្លួន ក្រោយការជំនុំជម្រះមិនប្រក្រតីមួយ និងជាការរំលោភបំពានសិទ្ធិមូលដ្ឋានបុគ្គល។ អង្គការនិងឥស្សរជនសំខាន់ៗបានប្រតិកម្មចំពោះការកាត់ទោសនេះ និងបានទាមទារអោយមានការដោះលែងបុរសទាំងពីរ ដោយវាយតម្លៃថាពួកគេគ្រាន់តែជាជនរងគ្រោះទទួលរងទោសកំហុស ជំនួសអ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។ សង្គមស៊ីវិលនៅតែបន្តបញ្ចេញប្រតិកម្ម ជុំវិញការអូសបន្លាយពេលវេលានៃការជំនុំជម្រះរបស់តុលាការ ហើយរឿងក្តីនេះបានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃប្រព័ន្ធតុលាការដ៏ទន់ខ្សោយ និងខ្វះឯករាជ្យភាពមួយ។
រម្លឹកហេតុការណ៍
លោក ប៊ន សំណាង និងលោកសុខ សំអឿន ត្រូវបានចោទប្រកាន់ពីបទមនុស្សឃាតគិតទុកជាមុន និងប្រើប្រាស់អាវុធខុសច្បាប់ នៅក្នុងសំណុំរឿងក្តីឃាតកម្មលើរូបលោកជា វិជ្ជា ដែលត្រូវបានជនមិនស្គាល់មុខពីររូបបាញ់ចំនួនបីគ្រាប់ នៅកណ្តាលទីក្រុង កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែមករា ឆ្នាំ២០០៤។ ការចោទប្រកាន់នេះសំអាងទៅលើចម្លើយសារភាពរបស់លោកប៊ន សំណាង ប៉ុន្តែបើតាមប៊ន សំណាង គាត់ត្រូវបាន«បង្ខំអោយឆ្លើយសារភាព»។
រីឯលោក សុខ សំអឿន ត្រូវបានគេបំភ័ន្ត នៅក្នុងរឿងក្តីនេះ។ លោកមានទឹកមុខស្រងូតស្រងាត។ លោកត្រូវសាកសួរយ៉ាងខ្លី ដោយឆ្លើយពីភាពគ្មានទោសពៃរ៍របស់លោក ចាប់តាំងពីដើមដំបូងរឿងក្តីនេះមកម្ល៉េះ ខណៈពេលដែលគាត់មិនជាប់ពាក់ព័ន្ធនៅក្នុងរឿងក្តីនេះ និងមិនធ្លាប់ស្គាល់លោកប៊ន សំណាងពីមុនមកឡើយ រហូតដល់ពេលពួកគេបានជួបគ្នានៅក្នុងពន្ធនាគារយ៉ាងអណោចអធម។ អ្នកទាំងពីរសុទ្ធតែបានលើកឡើងថាពួកគេត្រូវបានឃាត់ខ្លួន ដោយ«គ្មានដីកាចាប់ខ្លួន»។
ចំណែកលោកប៊ន សំណាង បានលើកឡើងនៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានដំបូង នៅក្រោយការចាប់ខ្លួនពួកគេបន្តិចថា គាត់បានស្រែកយំ និងបានប្រកាសអំពីភាពស្លូតត្រង់របស់ខ្លួន។ «នៅថ្ងៃកើតហេតុ ខ្ញុំមិនបាននៅទីក្រុងភ្នំពេញទេ ប៉ុន្តែខ្ញុំនៅអ្នកលឿង ខេត្តព្រៃវែង នៅផ្ទះសង្សាររបស់ខ្ញុំ។»
លោក ក៏បានលើកឡើងផងដែរ អំពីករណីអំពើហឹង្សាមកលើរូបគាត់ ពីសំណាក់មន្រ្តីប៉ូលីស «ដោយបានបង្ខំអោយគាត់ផ្តិតមេដៃ» លើឯកសារមួយ ដែលគាត់មិនដឹងថាជាឯកសារអ្វីនោះទេ។ លោកក៏បានលើកឡើងផងដែរអំពីការគំរាមកំហែងរបស់មន្រ្តីនគរបាល ដែលបានសន្យាចំពោះគាត់ថា ពួកគេនឹងបន្ធូរបន្ថយទោសរបស់គាត់ គឺជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេលត្រឹមតែមួយឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ ប្រសិនជាគាត់ទទួលស្គាល់ទង្វើរបស់ខ្លួន។ លោកបានបន្ថែមលំអិតថា ដើម្បីធ្វើការសម្រេចចិត្ត គេបានបញ្ជូនស្រីៗមកកាន់បន្ទប់ពន្ធនាគាររបស់គាត់។ «ខ្ញុំភ័យជាខ្លាំង។ ពួកគេប្រាប់អោយខ្ញុំនិយាយថាខ្ញុំគឺជាឃាតក ហើយសុខ សំអឿនគឺជាអ្នកបើកម៉ូតូ...»។
គាត់ក៏បានបរិហារថានេះគ្រាន់ តែជាឆាកល្ខោនរបស់មន្រ្តីនគរបាលយុត្តិធម៌ ដើម្បីទម្លាក់កំហុសលើគាត់...។ លោកប៊ន សំណាងបានបញ្ជាក់អោយដឹងថា «ទាំងអង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្ស ទាំងសម្តេចឪ និងសម្តេចម៉ែ បានប្រកាសថាខ្ញុំមិនមែនជាឃាតកទេ។ សម្តេចឪក៏បានអះអាងផងដែរថាតុលាការនឹងដោះលែងខ្ញុំ នៅថ្ងៃណាមួយមិនខាន ហើយព្រះអង្គបានផ្តល់អំណោយដល់គ្រួសាររបស់ខ្ញុំទៀតផង»។
លោក ស្រីមេធាវីរបស់គ្រួសារលោកជា វិជ្ជា ក៏បានអំពាវនាវសុំអោយស្វែងរក «ឃាតកពិតប្រាកដ» និងបានទាមទារសំណងជំងឺចិត្ត៥ម៉ឺនដុល្លារ សម្រាប់កូនក្តីរបស់គាត់។
ប្រតិកម្មរួមៈ រវាងការភ្ញាក់ផ្អើល និងភាពសប្បាយរីករាយ
នៅក្រោយ ការប្រកាសសេចក្តីសម្រេច ឪពុកម្តាយរបស់ប៊ន សំណាងនិងសុខ សំអឿនបានសំដែងអារម្មណ៍សប្បាយរីករាយ ព្រមទាំងបានអរគុណចំពោះតុលាការកំពូល និងអបអរស្វាគមន៍ចំពោះ «យុត្តិធម៌មួយ សម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ»។ លោករ៉ុង ឈុន មិត្តភក្តិជិតស្និទ្ធិនឹងលោកជា វិជ្ជា ក៏បានសាទរចំពោះការសម្រេចនេះផងដែរ ក្នុងនាមខ្លួនឯង និងសហជីពសេរីកម្មករនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងសមាគមគ្រូបង្រៀនកម្ពុជាឯករាជ្យ ដែលមានលោកជាមេដឹកនាំ។ លោកបានអធិប្បាយថា «ខ្ញុំជឿជាក់ថានេះគឺជាដំណើរឆ្ពោះទៅរកការបញ្ចប់និទណ្ឌភាពនៅ ប្រទេសកម្ពុជា»។
ដោយឡែក គណៈកម្មាធិការប្រព្រឹត្តិកម្មនៃអង្គការ-សមាគមការពារសិទ្ធិមនុស្ស កម្ពុជា ដែលជាសម្ព័ន្ធអង្គការ-សមាគមមិនមែនរដ្ឋាភិបាលក្នុងស្រុកចំនួន២១ ក៏បានបង្ហាញការភ្ញាក់ផ្អើលដ៏រីករាយនេះផងដែរ។ គណៈកម្មាធិការប្រព្រឹត្តិកម្ម បានសរសេរនៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានមួយថា «នេះគឺជាការសម្រេចចិត្តវិជ្ជមាន និងដ៏គួរអោយលើកទឹកចិត្ត»មួយ។ គណៈកម្មាធិការនេះបានលើកឡើងថា ខ្លួនរង់ចាំការលើកលែងការចោទប្រកាន់របស់សាលាឧទ្ធរណ៍ នៅក្នុងសំណុំរឿងក្តីនេះ ដើម្បីផ្តល់ភាពយុត្តិធម៌ពេញលេញដល់ប៊ន សំណាង និងសុខ សំអឿន ហើយនិងស្វែងរកឃាតកពិតប្រាកដ ដែលបានសម្លាប់លោកជា វិជ្ជា។
ស្ថាន ទូតសហរដ្ឋអាមេរិកក៏បានមានប្រតិកម្មចំពោះការសម្រេចរបស់តុលាការ កំពូល និងអំពាវនាវសុំអោយ «សាលាឧទ្ធរណ៍ពិនិត្យសំណុំរឿងនេះឡើងវិញអោយបានឆាប់រហ័ស និងដោះស្រាយសំណុំរឿង ដោយគោរពតាមច្បាប់កម្ពុជា និងនីតិវិធីបទដ្ឋានអន្តរជាតិ»។ ស្ថានទូតបានសន្និដ្ឋានថា «ការសម្រេចចិត្តនេះ គឺជាវិធីដ៏ល្អប្រសើរមួយសម្រាប់ការឈានចូលមកដល់នៃឆ្នាំថ្មី»។
|
|
|
របបខ្មែរក្រហមនៅកម្ពុជាៈ យុវជនខ្មែរជឿត្រឹមតែ៥០%រឺ? (1)
