|
អធិប្បាយចុងក្រោយ
|
| ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សានាខែឧសភានៅកម្ពុជាៈ ការគណនាអាសនៈក្រុមប្រឹក្សាក្រៅផ្លូវការរបស់ខុមហ្វ្រែល |
| ដោយ ដួង សុខា | | | ២៦-០២-២០០៩ |  អូរតាពាំង (ពោធិ៍សាត់ កម្ពុជា) ថ្ងៃទី២៦ ឧសភា ២០០៨៖ ស្លាកសញ្ញាមួយរបស់គណបក្សសម រង្ស៊ី នៅពេលមានព្យុះ តាមផ្លូវឆ្ពោះទៅកាន់ទីក្រុងភ្នំពេញ © ចន វីង / Magnum ថ្ងៃអាទិត្យ ទី១៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០០៩ ខាងមុខនេះ នឹងមានព្រឹត្តិការណ៍បោះឆ្នោតមួយ គឺការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សារាជធានី ក្រុមប្រឹក្សាខេត្ត ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក និងក្រុមប្រឹក្សាខ័ណ្ឌ ។ ប៉ុន្តែ លទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោតនេះអាចដឹងទុកមុនរួចទៅហើយ ថាគណបក្សកាន់អំណាច (គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា) នឹងទទួលជោគជ័យនៅក្នុងការបោះឆ្នោតក្រុមប្រឹក្សាលើកនេះ។ គណៈកម្មាធិការដើម្បីការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងយុត្តិធម៌នៅកម្ពុជា (ខុមហ្រ្វែល) ដែលជាអង្គការឃ្លាំមើលការបោះឆ្នោតក្នុងស្រុកដ៏សំខាន់មួយបានធ្វើការសាកល្បងគណនាអាសនៈ «ក្រុមប្រឹក្សា» ក្រៅផ្លូវការ នៅថ្ងៃពុធ ទី២៥ ខែកុម្ភៈនេះដោយបានបញ្ជាក់ថា គណបក្សកាន់អំណាចនឹងទទួលបានអាសនៈដ៏ច្រើនលើសលុប ដោយបន្សល់ទុកអាសនៈតិចតួចប៉ុណ្ណោះ សម្រាប់គណបក្ស៣ផ្សេងទៀត ដែលមានអាសនៈនៅក្នុងរដ្ឋសភា។ ខុមហ្វ្រែលបានរិះគន់ការបោះឆ្នោតតាមបែបប្រព័ន្ធអសកលនេះ ដោយសារមិនមានការចូលរួមពីប្រជាពលរដ្ឋ ដែលអាចធ្វើអោយលទ្ធផលប្រែប្រួលបាន។ អង្គការក៏បានសំដែងការសោកស្តាយផងដែរ ចំពោះការចំណាយមធ្យមសម្រាប់អ្នកបោះឆ្នោតម្នាក់ ដែលមានតម្លៃខ្ពស់ជាង៥ដងនៃការចំណាយ សម្រាប់ការបោះឆ្នោតថ្នាក់ជាតិ។ ការគណនាបែបសាមញ្ញ
តាមច្បាប់ ប្រព័ន្ធបោះឆ្នោតអសកលនេះតម្រូវអោយតែសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ប៉ុណ្ណោះ ដែលមានសិទ្ធិបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភាខាងមុខនេះ ដើម្បីជ្រើសរើសក្រុម ប្រឹក្សារាជធានី ក្រុមប្រឹក្សាខេត្ត ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក និងក្រុមប្រឹក្សាខ័ណ្ឌ។ អង្គការសង្កេតការណ៍បោះឆ្នោតនៅកម្ពុជា ខុមហ្វ្រែល បានធ្វើការគណនាក្រៅផ្លូវការមួយ ដើម្បីប៉ាន់ប្រមាណការបែងចែកអាសនៈរវាងគណបក្សទាំង៤ ដែលមានតំណាងជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ដោយសន្មតថាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់មកពីគណបក្សណាមួយ នឹងបោះឆ្នោតជ្រើសរើសគណបក្សរបស់ខ្លួនជាមិនខាន។ របៀបនៃការគណនានេះ គឺខុមហ្វ្រែលគ្រាន់តែយកចំនួនអាសនៈនៃក្រុមប្រឹក្សារាជធានី ក្រុមប្រឹក្សាខេត្ត ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុមប្រឹក្សាខ័ណ្ឌ ចែកនឹងចំនួនសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់នៃគណបក្សនីមួយៗ។
ដូចនេះ នៅក្នុងចំណោមអាសនៈទាំង២១នៃក្រុមប្រឹក្សារាជធានីភ្នំពេញ គណបក្សរបស់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តីហ៊ុន សែន អាចនឹងទទួលបានអាសនៈ១៣ ស្មើនឹង៦១,៥% គណបក្សសម រង្ស៊ីអាចនឹងទទួលបាន៨អាសនៈ ស្មើនឹង៣៨,១០% ចំណែកគណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិនិងគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចអាចនឹងមិនទទួលបានអាសនៈឡើយ។
ភាពមិនច្បាស់លាស់រវាងអាសនៈគណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិ និងហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច
អាសនៈសម្រាប់ក្រុមប្រឹក្សាខេត្តទាំង២៣នៅទូទាំងប្រទេស គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាអាចនឹងទទួលបាន២៧៣អាសនៈ ស្មើនឹង៧៧,៣៤% គណបក្សសម រង្ស៊ី អាចនឹងទទួលបាន៦៩អាសនៈ ស្មើនឹង១៩,៥៥% គណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិអាចនឹងទទួលបាន៧អាសនៈ ស្មើនឹង១,៩៨% ហើយគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចអាចនឹងទទួលបាន៤អាសនៈ ស្មើនឹង១,១៣%។ «ប្រសិនជាគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចនិងគណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិសហការគ្នា ក្នុងការជួយគាំទ្រសន្លឹកឆ្នោតអោយគ្នាទៅវិញទៅមកវិញនោះ លទ្ធផលនឹងប្រែប្រួលខ្លះ ដូចជាគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាអាចនឹងទទួលបាន២៧២អាសនៈ គណបក្សសម រង្ស៊ីអាចនឹងទទួលបាន៦៨អាសនៈ។ គណបក្សហ៊្វិនស៊ិនប៉ិចរួមនិងគណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិ អាចនឹងទទួលបាន១៣អាសនៈ»។ ការរួបរួមកម្លាំងជាយថាហេតុបែបនេះទំនងជានឹងអាចកើតមានឡើង បន្ទាប់គណបក្សរាជានិយមទាំងពីរបានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងសហប្រតិបត្តិការ«រាជានិយម» មួយ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០០៩ សម្រាប់ការបោះឆ្នោតថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភាខាងមុខនេះ។
ខុមហ្រែ្វលបានរំពឹងទុកថា អាសនៈសម្រាប់ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង ស្រុក ខ័ណ្ឌ ដោយគិតជារួម១៩៣ក្រុង ស្រុក ខ័ណ្ឌទូទាំងប្រទេស ដែលមានចំនួនអាសនៈសរុប២៨៦១នោះ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាអាចនឹងទទួលបាន២១៥០អាសនៈ ស្មើនឹង៧៥,១៥% គណបក្សសម រង្ស៊ី អាចនឹងទទួលបាន៦១៨អាសនៈ គណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិ អាចនឹងទទួលបាន៥៣អាសនៈ ហើយគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចអាចនឹងទទួលបាន៤០អាសនៈ។ តែបើកក្នុងករណីគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចនិងគណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិសហការគ្នា លទ្ធផលនឹងធ្វើអោយអាសនៈគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងគណបក្សសម រង្ស៊ីមានការថយចុះ គឺគណបក្សប្រជាជនអាចទទួលបាន២១៣០ គណបក្សសម រង្ស៊ីអាចនឹងទទួលបាន៦២៣អាសនៈ ។ ចំណែកគណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិនិងគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចអាចនឹងកើនបាន១១៨អាសនៈ។ សរុបជារួមមក គណបក្សនីមួយៗនឹងទទួលបានដូចតទៅ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាអាចនឹងទទួលបាន២៤៣៦អាសនៈ គណបក្សសម រង្ស៊ី ៦៩៥អាសនៈ (ដែលមានអាសនៈនៅ ១រាជធានី ២១ខេត្ត និង១៧២ក្រុង ស្រុក ខ័ណ្ឌ ក្នុងចំណោម១៩៣ក្រុង ស្រុក ខ័ណ្ឌ)។ ប៉ុន្តែ ករណីមានការរួមកម្លាំងរវាងគណបក្សរាជានិយម គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជានៅតែមានអាសនៈនាំមុខ គឺ២៤១៥អាសនៈ ចំណែកគណបក្សសម រង្ស៊ី ៦៨៩អាសនៈ ចំណែក គណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិនិងគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិចអាចនឹងទទួលបាន១៣១ អាសនៈ នៅ៩ខេត្ត និង៧៨ក្រុង ស្រុក និងខ័ណ្ឌ។
គណបក្សប្រឆាំងទី២ គឺគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ដែលដឹកនាំដោយលោកកឹម សុខា បើទោះបីជាមានអាសនៈនៅរដ្ឋសភាក៏ដោយ ក៏មិនមានសមាជិកជាក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ណាម្នាក់នោះទេ ដោយសារគណបក្សនេះទើបតែបង្កើតឡើង ក្រោយការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ឆ្នាំ២០០៧។
ការបោះឆ្នោតដែលគ្មានអត្ថន័យ និងចំណាយអស់ថវិកាច្រើន
បើតាមអង្គការខុមហ្វ្រែល លទ្ធផលខាងលើនេះគ្រាន់តែជាការ«គណនាក្រៅផ្លូវការ» ដោយសង្ឃឹមថាវាក៏ជាវិភាគទានមួយសម្រាប់ការផ្ទៀងផ្ទាត់ជាមួយលទ្ធផលផ្លូវការ ក៏ដូចជាការចងក្រងទុកជាការប្រៀបធៀបមួយអំពីកំរិតលំអៀង និងប្រសិទ្ធភាពនៃការបោះឆ្នោត ដើម្បីជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ធ្វើការកែទម្រង់ប្រព័ន្ធបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សា នៅអាណត្តិក្រោយៗ ទៀត។
អង្គការសង្កេតការណ៍បោះឆ្នោតមួយនេះក៏បានលើកឡើងផងដែរ អំពីការរិះគន់ទៅលើដំណើរការនៃការរៀបចំបោះឆ្នោតក្រុមប្រឹក្សានេះ ដែលទំនងជាមិនសូវមានការចាប់អារម្មណ៍ពីសាធារណៈជននោះទេ ដោយសារប្រព័ន្ធបោះឆ្នោតអសកល និងមិនមានការចូលរួមពីប្រជាពលរដ្ឋ។ ខុមហ្រ្វែលបានលើកឡើងថា «គ្មានហេតុផលណា ដែលសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់មិនទៅបោះឆ្នោតអោយគណបក្សខ្លួននោះទេ ព្រោះសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ទាំងនោះបានអំណាចនិងផលប្រយោជន៍ដោយសារគណបក្សខ្លួន លើកលែងតែអ្នកខ្លះអាចត្រូវបានទិញទឹកចិត្ត (អោយលុយកាក់) ពីគណបក្សដទៃ»។
បើពិនិត្យទៅលើការចំណាយក្នុងការរៀបចំការបោះឆ្នោតវិញ ឃើញថាមានតម្លៃខ្ពស់ណាស់ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងការបោះឆ្នោតថ្នាក់ជាតិ កាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨។ អង្គការខុមហ្វ្រែលបានបរិហារថា «ជាក់ស្តែង កាលពីការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០០៨ គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះ ឆ្នោតចំណាយប្រមាណ១៦,៧៦លានដុល្លារ សម្រាប់អ្នកបោះឆ្នោត ប្រមាណជាង៨ ១២៥ ៥២៩នាក់ ពោលគឺគិតជាមធ្យម ចំណាយប្រមាណតែ២,៦ដុល្លារសម្រាប់អ្នកបោះឆ្នោតម្នាក់។ រីឯការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សានេះវិញ គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោតបានលើកគម្រោងចំណាយសម្រាប់ការរៀបចំបោះឆ្នោត ប្រមាណ១,៥លានដុល្លារ សម្រាប់អ្នកបោះឆ្នោតត្រឹមតែ១១ ៣៥៣នាក់ ដែលគិតជាមធ្យម ត្រូវចំណាយប្រមាណ១៣២,១២ដុល្លារ សម្រាប់អ្នកបោះឆ្នោតម្នាក់»។ អង្គការខុមហ្វ្រែលបានគូសបញ្ជាក់ថាអង្គការពុំមានការចាប់អារម្មណ៍នឹងសកម្មភាពចូលរួមដំណើរការបោះឆ្នោតនេះទេ ប៉ុន្តែ អង្គការនឹងត្រៀមខ្លួនចូលរួមសហការជាមួយ «ក្រុមប្រឹក្សា» បន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតនេះ។
អត្ថបទបន្ថែម  - តើអ្វីនៅពីក្រោយវិមជ្ឈការនិងវិសហមជ្ឈការនៅកម្ពុជា?(០៩-០២-២០០៩ )
|
|
|
របបខ្មែរក្រហមនៅកម្ពុជាៈ យុវជនខ្មែរជឿត្រឹមតែ៥០%រឺ? (1)
