|
អធិប្បាយចុងក្រោយ
|
| គណបក្សសម រង្ស៊ី - គណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស : កាលប្បវត្តិនៃការបញ្ចូលគ្នាត្រូវបានប្រកាសឡើង |
| ដោយ ដួង សុខា | | | ២៣-០៤-២០០៩ |
ភ្នំពេញ (កម្ពុជា) ថ្ងៃទី១៥ មករា ២០០៩។ លោកកឹម សុខា ប្រធានគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស និងលោកសម រង្ស៊ី ប្រធានគណបក្សសម រង្ស៊ី នៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានមួយប្រកាសបង្កើតសម្ព័ន្ធភាពក្នុងជួរចលនាប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីការផ្លាស់ប្តូរ ©វណ្ឌី រតនា ការរឹបអូសដីធ្លី វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច ការធ្លាក់ចុះតម្លៃផលិតផលកសិកម្ម... គណបក្សប្រឆាំងទាំងពីរនៅកម្ពុជា គឺគណបក្សសម រង្ស៊ី (PSR) និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស (PDH) មិនបានតមក្នុងការលើកយកចំណុចទាំងនេះមករិះគន់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ឡើយ នាប៉ុន្មានសប្តាហ៍ចុងក្រោយនេះ។ បើទោះជាការរិះគន់របស់ពួកគេមិនមែនជារឿងថ្មី ប៉ុន្តែវិធីសាស្រ្តវិញគឺមានការផ្លាស់ប្តូរ។ សព្វថ្ងៃ គណបក្សសម រង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស និយាយត្រូវដងត្រូវផ្លែគ្នានៅក្នុង«ចលនាប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីការ ផ្លាស់ប្តូរ» ដែលជាសម្ព័ន្ធភាពមួយត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅខែមករា ឆ្នាំ២០០៩។ អ្នកទទួលខុសត្រូវបក្សប្រឆាំងទាំងពីរដែលអះអាងថាមានមោទនភាពចំពោះ សាមគ្គីភាពថ្មីរបស់ពួកគេនោះ សង្ឃឹមបញ្ចប់បរាជ័យក្នុងការបោះឆ្នោតជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមករបស់ខ្លួនហើយ ធ្វើអោយគណបក្សកាន់អំណាច គឺគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា (PPC) ដ៏រឹងមាំមិនអាចរុញច្រានបាននោះ ឈរជើងមិននឹងនៅក្នុងការបោះឆ្នោតអាណត្តិក្រោយ។ មុននឹងទៅដល់ចំណុចនេះ នៅសល់ដំណាក់ការថ្មីដែលត្រូវឆ្លងគឺការច្របាច់បញ្ចូលគ្នារវាង គណបក្សគណបក្សសម រង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សដែលត្រូវបានគ្រោងធ្វើ៣ឆ្នាំខាងមុខ។ សម្ព័ន្ធភាពមួយមានន័យស្មើនឹង«ជោគជ័យនយោបាយ និងចិត្តសាស្រ្ត» លោកសម រង្ស៊ី ប្រធានគណបក្សប្រឆាំងដ៏សំខាន់នៅកម្ពុជា ដែលមានឈ្មោះលោកផ្ទាល់នោះ យល់ស្របនឹងចំណុចនេះថា ការបង្កើតចលនាប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីការផ្លាស់ប្តូរ (MDPC) គឺជាជោគជ័យមួយ។ មេដឹកនាំគណបក្សសម រង្ស៊ី រូបនេះបានលើកបង្ហាញជាភស្តុតាង ពីការងាររួមគ្នាជាច្រើនដែលត្រូវបានធ្វើឡើងចាប់តាំងពីសម្ព័ន្ធភាពនេះត្រូវផ្សារភ្ជាប់ជាមួយគណបក្សសិទ្ធិ នៅថ្ងៃ១៥ មករា ២០០៩។ពួកគេធ្លាប់សន្យាថា«បន្តធ្វើការតស៊ូ»ជាមួយគ្នាជាពិសេសតាមរយៈសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម ឬតាមរយៈសន្និសីទសារព័ត៌មាន ដែលតែងតែត្រូវផ្សព្វផ្សាយនៅក្នុងបណ្តាញព័ត៌មាន។ ក្នុងរយៈពេល៣ខែ លោកសម រង្ស៊ី និងលោកកឹម សុខា មិនដែលតមក្នុងការណែនាំដោយបើកចំហ ទៅកាន់រដ្ឋាភិបាលអោយចាត់វិធានការបែបនេះទប់ទល់នឹងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឬធ្វើសេចក្តីសម្រេចផ្សេងៗ ដើម្បីបញ្ចប់ការរឹបអូសដីធ្លីនោះទេ។ បញ្ហាទាំងពីរនេះគឺជាប្រធានបទដ៏មានតម្លៃសម្រាប់សកម្មជនគណបក្សប្រឆាំងទាំងពីរ។
មេដឹកនាំគណបក្សសម រង្ស៊ី ដែលជាអ្នកតំណាងរាស្រ្តមណ្ឌលខេត្តកំពង់ចាម បានមានប្រសាសន៍ខ្លាំងៗថា៖«កិច្ចសហការរបស់យើងគឺជាជោគជ័យផ្នែកចិត្តសាស្រ្ត និងនយោបាយ ហើយវាជាការលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកដែលចង់ផ្លាស់ប្តូរសង្គម។ អ្នកខ្លះនិយាយថា ពួកយើងមិនអាចធ្វើការជាមួយគ្នាទេ ហើយថាពួកយើងតែងតែឈ្លោះគ្នា។ វាមិនមែនជាការពិតទេ។ តែផ្ទុយស្រឡះ សម្ព័ន្ធភាពរបស់យើងធ្វើអោយយើងរឹងមាំ»។
លោកកឹម សុខា ប្រធានគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ក៏បានបញ្ជាក់អះអាងពីការពេញចិត្តនេះដែរ។ មេដឹកនាំគណបក្សប្រឆាំងទី២រូបនេះបានរំលឹកថា នៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌចលនារបស់ខ្លួន និងនៅក្នុងគណបក្សដែលពួកគេឈរជាតំណាងនៅរដ្ឋសភាជាតិ អ្នកតំណាងរាស្រ្តគណបក្សសម រង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ទាំងពីរនេះបានស្នើសុំដោយមិនចេះហត់នឿយ អោយរដ្ឋាភិបាលដោះស្រាយជម្លោះដីធ្លី និងការរឹបអូសដីរបស់កសិករដែលបានជំពាក់បំណុលធនាគារ។
នៅមិនទាន់អស់ត្រឹមនេះទេ។ មេដឹកនាំទាំងពីររបស់របស់ចលនាប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីការផ្លាស់ប្តូរ អះអាងថា កិច្ចសហការគ្នារិះគន់ និងសេចក្តីស្នើតបនេះគ្រាន់តែជាការចាប់ផ្តើមនៃអ្វីដែល ធ្វើអោយសំរេចការសហការរបស់។ មេដឹកនាំគណបក្សទាំងពីរហ៊ានភ្នាល់យ៉ាងមោះមុតថា គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជារបស់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន ដែលគ្រប់គ្រងជីវិតនយោបាយអស់៣ទសវត្សមកនេះ ព្រួយបារម្ភពីការប្រមូលផ្តុំកម្លាំងពួកគេនៅក្នុងសម្ព័ន្ធភាពនេះ នៅកៀកពេលបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់ឆ្នាំ២០១២ និងបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តឆ្នាំ២០១៣។ លោកកឹម សុខា ដែលជាអ្នកតំណាងរាស្រ្តមណ្ឌលខេត្តកំពង់ចាមដែរនោះអះអាងថា៖ «គណបក្សកាន់អំណាចបច្ចុប្បន្នបារម្ភណាស់ពីការរួបរួមកម្លាំងរបស់ យើង ព្រោះគេគ្មានសមត្ថភាពដោះសា្រយបញ្ហាដែលពួកយើងបានបង្ហាញប្រាប់ ដូចជាការរឹបអូសដីធ្លីជាដើម»។
គាំទ្រដោយ សិទ្ធិមនុស្ស គណបក្សសម រង្ស៊ី ត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ការបោះឆ្នោតខែឧសភា ក្នុងពេលបោះឆ្នោតថ្នាក់មូលដ្ឋាននៅថ្ងៃ១៧ ឧសភា ២០០៩នេះ គណបក្សសម រង្ស៊ី ធ្វើជាអ្នកប្រយុទ្ធតែម្នាក់ឯង ចំណែកឯគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ធ្វើជាអ្នកសង្កេតមើលការបោះឆ្នោត។ ការបោះឆ្នោតលើកទីមួយជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សារាជធានី ខេត្ត ក្រុង ស្រុក និងខ័ណ្ឌនេះ នឹងប្រព្រឹត្តធ្វើតាមបែបអសាកល : មានតែក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់បច្ចុប្បន្នទេ (ពួកគេជាសមាជិកគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា គណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច គណបក្សនរោត្តម រណឫទ្ធិ និងគណបក្សសម រង្ស៊ី) ដែលមានសិទ្ធិចូលរួមបោះឆ្នោត។ ទោះបីដូច្នេះក៏ដោយ លោកសម រង្ស៊ី ចង់ទាញអត្ថប្រយោជន៍ពីសម្ព័ន្ធភាពផ្សារភ្ជាប់ជាមួយគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ដើម្បីពង្រឹងកន្លែងរបស់បក្សប្រឆាំងនៅក្នុងស្ថាប័នមូលដ្ឋានថ្មីទាំងនេះ។ បន្ទាប់ពីត្រូវផាត់ចេញពីតំណែងនៅក្នុងគណៈកម្មការជំនាញទាំង៩របស់រដ្ឋសភាក្រោយបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨មក អ្នកតំណាងរាស្រ្តរបស់គណបក្សសម រង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ចង់ប្រមូលផ្តុំកម្លាំងនិងធនធានរបស់ពួកគេនៅក្នុងមូលដ្ឋានដែលស្ថិតនៅជិតប្រជាពលរដ្ឋ។
លោកសម រង្ស៊ី ពន្យល់ថា៖ «បើទោះជាគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស គ្មានក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ ព្រោះតែមិនបានចូលរួមការបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់លើកមុន[ថ្ងៃ១ មេសា ២០០៧ ឯគណបក្ស PDH ទើបតែត្រូវបង្កើតក្រោយនោះបន្តិច] ក៏ដោយ ក៏យើងសង្ឃឹមលើគណបក្សនេះដើម្បីគាំទ្របេក្ខជនរបស់គណបក្សសម រង្ស៊ី ដែរ។ [សកម្មជនរបស់គណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស] អាចមានឥទ្ធិពលលើក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់របស់គណបក្សផ្សេងទៀត ហើយជំរុញពួកគេអោយផ្លាស់ប្តូរជំហរ [គាំទ្រដល់គណបក្សសម រង្ស៊ី]»។ គណបក្សសម រង្ស៊ី មានក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ចំនួន២ ៦៦០នាក់ក្នុងចំណោមក្រុមប្រឹក្សាសរុប១១ ៣៥៣នាក់។
សម្រាប់អតីតរដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុខ្មែររូបនេះ គ្រប់យ៉ាងគឺមិនអាចដឹងមុនពេលការបោះឆ្នោតទ្បើយ ទោះបីជាគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាជាអ្នកមានប្រៀប។ លោកសម រង្ស៊ីរំពឹងថាដោយសារមានបក្សប្រឆាំងតែមួយដែលនឹងចូលរួមការបោះឆ្នោតថ្ងៃ១៧ ឧសភា គណបក្សរបស់លោកនឹងទទួលបានពី៧០០ទៅ៨០០អាសនៈលើ៣ ៣៣៥កៅអីរបស់ក្រុមប្រឹក្សាថ្មីនេះ។ ការប៉ាន់ស្មាននេះគឺរាងដូចជាខ្ពស់ជាងតួលេខផ្សព្វផ្សាយនៅខែកុម្ភៈរបស់អង្គការសង្កេតការណ៍បោះឆ្នោតខុមហ្វ្រែលបន្តិច ដោយអង្គការនេះបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួនពី៦៨៩ទៅ៦៩៥កៅអីប៉ុណ្ណោះសំរាប់គណបក្សសម រង្ស៊ី។
បើទោះជាជ័យជម្នះរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាអាចមើលដឹងជាមុនហើយក្តី ក៏លោកសម រង្ស៊ីវាយតម្លៃថាការបោះឆ្នោតថ្ងៃ១៧ ឧសភា មិនមែនជាដំណាក់ការចុងក្រោយដែលធ្វើអោយលោកបោះបង់ចោលការតស៊ូនោះទេ។ លោកមើលឃើញការបោះឆ្នោតនេះជាដំណាក់ការសំខាន់ឆ្ពោះទៅកាន់ការបោះឆ្នោតធំៗលើកក្រោយនៅឆ្នាំ២០១២ និង២០១៣។ ប្រធានគណបក្សសម រង្ស៊ីយល់ថា «អ្នកតំណាងរាស្រ្ត២៦នាក់[ចំនួនសមាជិកសភាគណបក្សសម រង្ស៊ី ដែលត្រូវបានជាប់ឆ្នោតនៅឆ្នាំ២០០៨] គឺតិចណាស់។ ចំនួននេះមិនអាចអោយយើងធ្វើការជាប្រចាំជាមួយប្រជារាស្រ្តទេ។ ដូច្នេះអ្នកតំណាងនៅថ្នាក់ក្រុមប្រឹក្សារាជធានី ខេត្តក្រុងស្រុកនិងខ័ណ្ឌ គឺសំខាន់ណាស់ហើយពួកគេនឹងតំណាងអោយកម្លាំងធំដែលអាចអោយយើងនៅជិតនឹងប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់ជាន់ថ្នាក់ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាកង្វល់នៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រ : ការរឹបអូសដីធ្លី ការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស និងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច» ។
លោក សម រង្ស៊ី ជឿជាក់ថា យុទ្ធសាស្រ្តនេះនឹងទទួលបានជោគជ័យ ជាមួយការគាំទ្ររបស់គណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស។ ការគាំទ្រនេះលោកកឹម សុខា ដែលជាដៃគូរបស់គណបក្សសម រង្ស៊ី នៅក្នុងចលនាប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីការផ្លាស់ប្តូរ អះអាងថានឹងផ្តល់អោយលោកសម រង្ស៊ីមិនត្រឹមតែជាសម្តីទេ ប៉ុន្តែគឺនៅមូលដ្ឋានផ្ទាល់តែម្តង។ ប្រធានគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សអះអាងថា៖ «ពេលខ្ញុំបានជួបសកម្មជនរបស់គណបក្សសម រង្ស៊ី នៅតាមមូលដ្ឋានខ្ញុំបានធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីពង្រឹងការជឿជាក់ និងជំហររបស់ពួកគេដើម្បីអោយពួកគេរក្សាក្តីសង្ឃឹមពីលទ្ធភាពទទួល បានជ័យជម្នះប្រសិនបើពួកគេប្រមូលផ្តុំគ្នា និងដើម្បីកុំអោយពួកគេទៅចូលរួមជាមួយគណបក្សផ្សេងទៀត។ ចំណែកសកម្មជនរបស់យើងវិញ ខ្ញុំបានណែនាំពួកគេអោយសហការជាមួយសកម្មជនគណបក្សសម រង្ស៊ី»។ គណបក្សសិទ្ធិមនុស្សមានអ្នកតំណាងរាស្រ្តបីរូបនៅក្នុងរដ្ឋសភា ជាតិ។
ការបញ្ចូលគ្នារបស់ គណបក្សសម រង្ស៊ី និង គណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ក្នុងពេល៣ឆ្នាំទៀត? បើទោះជារបៀបបោះឆ្នោតមានការកម្រិតក្តី ក៏ការបោះឆ្នោតថ្ងៃ១៧ ឧសភា គឺជាការសាកល្បងទី១ សម្រាប់សម្ព័ន្ធភាពរបស់គណបក្សប្រឆាំងទាំងពីរដែរ មុននឹងដល់ដំណាក់ការសំខាន់មួយទៀត។បើតាមលោកសម រង្ស៊ី គណបក្សទាំងពីរមានបំណងដូចគ្នា គឺរៀបចំបញ្ជីបេក្ខជនរួមដើម្បីចូលរួមក្រោមស្លាកសញ្ញាតែមួយ សម្រាប់ការបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់ឆ្នាំ២០១២ បន្ទាប់មកការបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តឆ្នាំ២០១៣។ប្រធានគណបក្សសម រង្ស៊ី បានបង្ហើបប្រាប់ថា៖ «ពីឆ្នាំ២០០៩ដល់ឆ្នាំ២០១២ ពោលគឺក្នុងពេល៣ឆ្នាំ យើងត្រូវសម្រេចគោលដៅនេះ។ ដើម្បីរៀបចំបញ្ជីរួមមួយ យើងត្រូវច្របាច់បញ្ចូលគ្នាក្នុងគណបក្សតែមួយនិងដូចគ្នា» ។ លោកវាយតម្លៃថា ការបញ្ចូលគ្នានេះនឹងអាចប្រព្រឹត្តទៅនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០១១ ពោលគឺ៦ខែមុនការបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់។ «ពួកយើងបានពិភាក្សាគ្នាពីរឿងនេះមួយដំណាក់ការម្តងៗ។ ពួកយើងត្រូវកំណត់រចនាសម្ព័ន្ធ អង្គការលេខ ការគ្រប់គ្រង និងដំណើរការការងារ។ ការបញ្ចូលគ្នាគឺជាលទ្ធផលស្ថាពរ ហើយនឹងមានទំហំធំនៅពេលនោះ»។
សូមអានអត្ថបទនៅលើ កាសែត - គណបក្សប្រឆាំងនៅកម្ពុជាបង្កើតចលនានយោបាយប្រជាធិបតេយ្យដើម្បីការផ្លាស់ប្តូរ (១៥-០១-២០០៩) - ការបោះឆ្នោតតំណាងរាស្រ្តៈ ព្រះសង្ឃកម្ពុជាបានទៅបោះឆ្នោតឡើងវិញ (២៤-០៧-២០០៨)
- តើអ្វីនៅពីក្រោយវិមជ្ឈការនិងវិសហមជ្ឈការនៅកម្ពុជា? (០៩-០២-២០០៩) -ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សានាខែឧសភានៅកម្ពុជាៈ ការគណនាអាសនៈក្រុមប្រឹក្សាក្រៅផ្លូវការរបស់ខុមហ្វ្រែល (២៦-០២-២០០៩)
|
|
|